अर्थ

गत वर्ष बैंकहरुमा देखिएको कर्जा योग्य लगानी अभाव समस्या भदौसम्मं कायम


कात्तिक, काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०७३/७५ को पहिलो त्रैमासमा सञ्चालनमा रहेका २८ वाणिज्य बैंकमध्ये ११ वटाको नाफा घटेको छ ।

 

गत वर्ष बैंकहरुमा देखिएको कर्जा योग्य लगानी अभाव समस्या भदौसम्मं कायम रहँदा यसको प्रभाव बैंकहरुको नाफामा पारेको हो ।

‘बैंकहरुले उच्च लागतमा निक्षेप लिनुपर्ने अवस्था आएपछि कर्जाको आधार व्याजदर बढ्यो तर त्यो वृद्धिको लागत बैंकहरुले नै उठाउनुपर्यो, तीव्र प्रतिस्पर्धाको कारण ग्राहकमा भार पारिएन,’ सानिमा बैंकका प्रमूख कार्यकारी अधिकृत भुवन दाहालले भने ।

दाहालका अनुसार भदौं यता कर्जा लगानी बढेकोले बैंकहरुको आम्दानीमा सुधार हुनसक्ने देखिएको भएपनि बैंकहरुले कर्जाको व्याजदर कम गर्न थालिरहेकाले आगामी दिनमा कस्तो अवस्था देखिनेछ तत्काल भन्न सकिदैन् ।

२६ वटा बैंकको वित्तीय विवरण प्रकाशित भएकोमा कुल नाफा ८ अर्ब ७४ करोड रुपैयाँ पुगेको हो । नाफामा ६.२८ प्रतिशतको वृद्धि भएको हो । गत आवमा यस्तो नाफा ८ अर्ब २३ करोड रुपैयाँ नाफा रहेको थियो ।

गत वर्ष बैंकहरुको पूँजीको लागत औसत ३ प्रतिशतको हाराहारीमा रहेकोमा यसपटक बढेर ६ प्रतिशतमा रहेको छ ।

आधारदर भन्दा कममा लगानी गर्दै बैंक

बैंकहरुको प्रकाशित वित्तीय विवरण हेर्ने हो भने कर्जा लगानी गर्न लिइने आधार व्याज दर पछिल्लो समय उच्च बढेको छ । राष्ट्र बैंकले आधार दरभन्दा कममा कर्जा लगानी गर्न बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई निर्देशन समेत दिएको छ । बैंकले उठाइरहेको निक्षेप पूँजीको लागत बढ्दा आधार दर पनि वृद्धि भइरहेको छ । यद्यपी कतिपय बैंकहरुले भने अझै आधार दरभन्दा कम व्याजमा कर्जा दिएर बैंकिङ अभ्यासमा असन्तुलन समेत ल्याइरहेका छन् ।

‘हामीले हालै पनि संघको बैठकमा केही बैंकहरुलाई सुध्रन भनेका छौं, तर सुध्रने छाँटकाँट ती बैंकहरुले देखाएका छैनन्, यसले पोहोर जस्तै असन्तुलन ल्याउने खतरा बढेको छ,’ नेपाल बैंकर्स एशोसिएशनका सल्लाहकार तथा हिमालयन बैंकका प्रमूख कार्यकारी अधिकृत अशोक शमसेर जंग बहादुर राणाले बताए ।

गत बर्ष केही बैंकहरुले आक्रामक रुपमा राष्ट्र बैंकले तोकेको सीमाभन्दा बढि लगानी विस्तार गर्ने र पूँजी जुटाउन संस्थागत निक्षेपकर्ताहरुलाई बढिभन्दा बढि व्याजदर दिने गर्न थालेपछि बैंकिङ असन्तुलन देखिएको थियो ।

अहिले नै पनि बैंकहरुको निक्षेपको तुलनामा कर्जा लगानी उच्चले वृद्धि भइरहेको देखिएको छ । बैंकहरुको निक्षेपको वृद्धिदर औसतमा १७ प्रतिशत रहदा कर्जा लगानी भने २२ प्रतिशतले बढेको छ । निक्षेप संकलन २० खर्ब ९२ अर्ब रहेको छ भने कर्जा लगानी १६ खर्ब ७४ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ ।

निक्षेपसंगको आधारमा मात्रै हेर्ने हो भने औसतमा ८३ प्रतिशत रहेको छ । केही बैंकहरको भने यो अनुपात ९० देखि ९१ प्रतिशतसम्म पुगेको छ । हुनत ः प्राथमिक पूँजी र निक्षेपको तुलनामा भने कर्जा लगानी राष्ट्र बैंकले तोकेको सीमा (८० प्रतिशत) मुनि नै रहेको छ । तर, धेरै बैंकहरुले सहज रुपमा (आक्रामक भएर) कर्जा लगानी गर्न सक्ने अवस्था छैन् ।

चुक्ता पूँजी बढ्दा, मुनाफा गर्नुपर्ने दबाब कायमै

दुई वर्षअघि २ अर्बको चुक्ता पूँजीलाई बढाएर ८ अर्ब पुर्याउन राष्ट्र बैंकले जारी गरेको निर्देशन बैंकहरुले ‘लगभग’ समयमै परिपालन गरे ।  बैंकहरुले यो अवधिमा ४८ प्रतिशत अर्थात् ६१ अर्ब रुपैयाँले पूँजी बढाएका छन् । पूँजी बढेपछि बैंकहरुको सम्पत्ति (नेटवर्थ) मा ४१ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ । तर, त्यस अनुसारको प्रतिफल वृद्धि हुन सकेको छैन् ।

पूँजी लगानी गरेर प्रतिफल बढ्न केही समय लाग्छ नै । अझ निक्षेपको बिस्तार सुस्त र कर्जाको व्याजदरमा संस्थाहरुबीच उच्च प्रतिस्पर्धा भइरहेकोले प्रतिफलमा प्रभाव पर्छ । तर बैंकको सञ्चालक समितिको दबाब प्रतिफल वृद्धिमा नै रहने गरेकोले पनि समस्या रहेको राणाले बताए ।

‘एक त बैंकहरुले हकप्रद र बोनसबाटै पूँजी बढाए, लगानी अनुसारको प्रतिफलको लागि सञ्चालक समितिबाट दबाब छ, यही कारण बैंकरहरुले गल्ति सुधार्न सकेका छैनन्,’राणाले बताए, ‘राष्ट्र बैंकले संस्थागत सुशासनमा अझै नियमन गर्न पर्ने देखिएको छ ।’  हाल बैंकहरुको सेयरमा प्रतिफल (आरओइ) औसतमा ११ प्रतिशत रहेको छ । गत वर्ष यो दर औसतमा २० प्रतिशत रहेको थियो ।

शुक्र, कार्तिक २४, २०७४ मा प्रकाशित

यसमा तपाइको मत

Loading...
Loading...

बाट अन्य

कुन्साङ कान्छाको मार्सी मोह

मार्सी धान जुम्लाको उत्पादन हो ।शहरमा यो धानको अनेकौं चर्चा गरिन्छ । काठमाडौंमा मार्सी धानको चामलको राजनीति महँगो छ । ग्रामीण वर्गसंघर्षको उदम भुमि जुम्लामा उत्पादीत मार्सी धानले पुजीवादी बजारमा तहल्का मच्चाएको छ । केही दिन अघि नेकपाका युवा नेता रजमान तामाङ कुन्साङ कान्छाले रसुवाको...

निर्माणाधीन गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको रनवे पिच गर्न सुरु

कात्तिक, बुटवल । निर्माणाधीन गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको रनवे पिच गर्न सुरु भएको छ । संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री रबिन्द्र अधिकारीले मंगलबार त्यसको उद्घाटन गरे । उनले विमानस्थल निर्माण सम्पन्न गरेर ६ महिनाभित्रै अन्तर्राष्ट्रिय उडान हुने दाबी गरे । अप्ठ्यारा र धेरै जनशक्ति लाग्ने अधिकांश...

नक्कली नोटसहित पक्राउ, नोट छाप्ने तरिका ‘इन्टरनेट’बाट सिकेको

काठमाडौं । प्रहरीले कीर्तिपुरस्थित मच्छेट नक्कली नोटसहित पक्राउ अभियुक्तले नोट छाप्ने तरिका ‘इन्टरनेट’बाट सिकेको खुलेगाउँबाको छ । नोट छाप्ने योजना भने जेलमै बनेको प्रहरीले जनाएको छ । अाजकाे नयाँ पत्रिका दैनिकमा याे खबर छ – महानगरीय प्रहरी परिसर काठमाडौंका अनुसार नक्कली नोट छाप्ने घटनाका मुख्य योजनाकारमध्ये पर्सा बिरुवा गुठीका...

नेपालमा चरा अवलोकनले पर्यटकीय क्षेत्रको लागि ठूलो सम्भावना

विश्वमा सन् २०१० को आँकडा अनुसार  ११ हजार ३३ प्रजातिका चराहरू पाइन्छन् । सन् २०१७ मा प्रकाशित ‘नेपाल्स नेशनल रेडलिष्ट अफ बर्डस’ मा भने नेपालमा जम्मा ८७८ प्रजातिका चरा पाइएको जानकारी छ । जुन संसारको ९ प्रतिशत हुन्छ । भौगोलिक विविधता भएको नेपालमा अनेक खालका जातजातिका चरा...

झमझम पानी परिरहँदा केही मानिसले बानेश्वरमा सडकका खाल्डाखुल्डी पुर्न व्यस्त

साउन, काठमाडौं । शनिबार दिउँसो झमझम पानी परिरहँदा केही मानिसले बानेश्वरमा सडकका खाल्डाखुल्डी पुर्न व्यस्त थिए । उनीहरु साना ठूलो खाल्डाखुल्डी एकएक पुरिरहेका थिए । झरिका बीचमा पनि काम गरेको देख्नेहरुलाई लाग्यो, ढिलै भएपनि सरकारले जनतालाई परेको पीर मर्का बुझ्न थालेछ ।’ नयाँ बानेश्वरमा मात्र होइन,...

बर्दिया प्रहरीले ११ जना सुन व्यवसायी पक्राउ गरे

असार, काठमाडौं । बर्दिया प्रहरीले ११ जना सुन व्यवसायी पक्राउ गरेको छ । सुनमा मिसावट गरेको अभियोगमा जिल्लाका सुन व्यवसायीलाई  प्रहरीले पक्राउ गरेको हो । इलाका प्रहरी कार्यालय, बाँसगढी र राजपुरले ४–४ जना र जिल्ला प्रहरी कार्यालयबाट खटिएको टोलीले ३ जना व्यवसायी पक्राउ गरेको हो ।   जिल्ला...